منابع مقاله درمورد کیفیت زندگی، معنی داری، بیماران همودیالیزی، گروه کنترل

(g/dl35آلبومین) تاثیر منفی بر PCS در زیرمقیاس های نقش جسمی(۰۰۵/۰p)، سلامت عمومی(۰۰۰۱/۰p) و خستگی و انرژی(۰۰۱/۰p) گذاشت. همچنین کمبود آلبومین بطور معنی داری بر MCS تاثیر داشت. بطوریکه زیر مقیاسهای خوب بودن عاطفی(۵۰/۰p)، نقش عاطفی(۰۰۵/۰p)، خستگی و انرژی(۰۰۱/۰p) و عملکرد اجتماعی(۰۰۵/۰p) از آن تاثیر می پذیرفتند. کمبود آلبومین هیچ تاثیری بر خواب نداشت.استفاده از بتابلاکرها با نمرات پایین در PCS بویژه عملکرد جسمی(۰۰۰۱/۰p) همراه بود بطوریکه تغییرات معنی دار در اجزاء دیگر PCS دیده نشد. همچنین استفاده از بتا بلاکرها با تاثیر بر نمرات نقش عاطفی(۰۰۰۱/۰p) منجر به کاهش معنی داری در MCS شد. نمرات خواب بیمارانی که بتابلاکر می گرفتند نیز بطور معنی داری(۰۱/۰p) پایین تر بود.
در نهایت جنسیت زن، بدون در نظر گرفتن تاثیر پارامترهای دیگر، پیشگویی کننده ی منفی هر ۱۵ بعد شناخته شد. برخی از متغییرها تاثیر کلی تر و برخی دیگر تاثیر بسیار محدودی بر کیفیت زندگی مرتبط با سلامت دارند. در این مطالعه تاثیر هریک از متغییرها بر ۱۷ زیر مقیاس KDQOL-SF36 بجز KDCS، PCS و MCS به این صورت بود که از میان ۱۷ زیر مقیاس، جنسیت و سن بر ۱۲مورد ، آلبومین بر۸ مورد ، GFR بر۷ مورد ، سابقه ی CHF بر ۶ مورد ، دیابت ملیتوس بر۵ مورد ، سابقه ی MI بر ۵ مورد ، کشور محل زندگی بر۵ مورد، استفاده از بتابلاکرها بر ۴ مورد و هماتوکریت بر ۱ مورد تاثیر معنی دار داشنتد.
ارزیابی کیفیت زندگی مرتبط با سلامت در ۵ مرحله به فاصله ی یک سال از هم انجام شد. ارزیابی پایه با تعداد نمونه ی ۶۴۹ بیمار، سال اول ۵۹۴ بیمار، سال دوم ۴۵۰، سال سوم ۱۸۸ و در سال چهارم با ۵۵ بیمار انجام شد. تغییرات کیفیت زندگی مرتبط با سلامت در طی زمان با میزان تغییر در نمرات KDQOL در هر سال محاسبه شد. کاهش معنی داری در نمرات PCS، MCS و KDCS و همچنین در تمامی زیر مقیاسها بجز وضعیت شغل، عملکرد شناختی و عملکرد جنسی مشاهده شد. چون عملکرد جنسی توسط بیماران بطور کامل تکمیل نشده بود پژوهشگران سانسور اطلاعات را یکی از علل ممکن عدم معنی داری این حیطه ذکر کردند. در طی زمان تعداد عوامل محدودی با ارزیابی کیفیت زندگی مرتبط با سلامت مربوط بودند. بطوریکه سابقه ی MI قبلی با تاثیر بر نقش جسمی( ۰۱۵/۰P ،۳۷/۱- =noMI/ 6/8- =MI)، سلامت عمومی(۰۲/۰P ،۶۱/۰- =noMI/ 62/3- =M)، نقش عاطفی(۰۳/۰P ،۰۵/۳- =noMI/ 9/8- =MI)، تاثیر بیماری کلیوی(۰۰۲/۰P ،۱۶/۰- =noMI/ 67/3- =MI) و PCS(05/0P ،۴/۰- =noMI/ 89/1- =MI) از پیشگویی کننده های بسیار شایع کیفیت زندگی مرتبط با سلامت در طی زمان بوند. وجود تاریخچه ای از نارسایی احتقانی قلبی نیز یک پیشگویی کننده ی قوی از کاهش کیفیت زندگی مرتبط با سلامت بود که بر مقادیر نمرات تاثیر بیماری کلیوی(۰۵/۰P ،۵۲/۰- =noCHF/ 35/3- =CHF)، بارمسئولیت بیماری کلیوی(۰۵/۰P ،۹۹/۰- =noCHF/ 61/5- =CHF) و سلامت عمومی(۰۲/۰P ،۷۷/۰- =noCHF/ 53/4- =CHF) تاثیر می گذاشت. در طی پیگیری های چند ساله افزایش هموگلوبین نیز تاثیر مفیدی بر میزان کیفیت زندگی مرتبط با سلامت بویژه بر PCS(05/0P) داشته است. بطور جالبی سنین کمتر از ۶۵ سال با کاهش چشمگیری در MCS (0005/0P ،۸۵/۱- =age≤۶۵/ ۳۳/۰- = age65) و نقش عاطفی(۰۰۵/۰P ،۷/۶- =age≤۶۵/ ۴۶/۲- = age65) و آلبومین کمتر از g/l35 با کاهش معنی داری در عملکرد جنسی(۰۵/۰P ،۴۸/۸- =g/l 35alb≤ / ۸/۰- = g/l 35alb) همراه بود.
بطور کلی نتایج این مطالعه نشان داد که کیفیت زندگی مرتبط با سلامت در بیماران مبتلا به بیماری مزمن کلیوی با شدت بیماری، سن، جنس، دیابت و سابقه ی بیماری های همراه قلبی عروقی به طور معنی داری تاثیر می پذیرد. همچنین وجود آنمی و سابقه ی مصرف بتا بلاکرها با نمرات پایین کیفیت زندگی مرتبط با سلامت همراه بود. کیفیت زندگی مرتبط با سلامت با گذشت زمان در جمعیت بیماران کاهش یافت. مهمترین عوامل مرتبط با این تغییرات در طول زمان سن، بیماریهای همراه و تغییرات هموگلوبین بودند.
یکی از محدودیت های این مطالعه نسبت متفاوت جمعیتهای مورد مطالعه در سالهای مختلف ذکر شده است و یکی از علل آن داوطلبانه بودن شرکت در مطالعه نسبت داده شده است.
در نهایت این پژوهشگران استفاده ی روتین از ارزیابی کیفیت زندگی مرتبط با سلامت را در مراقبت از بیماران مبتلا به بیماری مزمن کلیوی فرصت مهمی برای کمک به نفرولوژیست جهت ادغام نظرات، ارزش ها و نگرانی های بیمار در برنامه درمانی و نیز فراهم کنندگان مراقبت در مراقبت مستقیم از بیمار و در نتیجه بهبود برآیندهای پزشکی معرفی نمودند(۵۶).
در همین رابطه، مطالعه دیگری توسط هسیه۷۳ و همکارانش در سال ۲۰۰۷ با عنوان” کیفیت زندگی و عوامل مرتبط با آن در بیماران همودیالیزی سرپایی” در تایوان انجام شد. در این مطالعه ی توصیفی مقطعی بیماران بیمارستان shin kong WO HO-SU تایوان با تشخیص بیماری کلیوی مرحله ی پایانی که بیش از ۶ دقیقه قادر به راه رفتن بطور مستقل بودند، از سال ۲۰۰۳ تا ۲۰۰۴ بطور داوطلبانه وارد مطالعه شدند. همچنین گروهی از افراد خانواده این بیماران که از نظر سنی با بیمارانشان همسن بودند به عنوان گروه کنترل انتخاب شدند. اطلاعات پایه شامل BMI، سطح تحصیلات، شرایط ورزش نمودن، وضعیت تاهل، بیماریهای همراه (همچون دیابت ملیتوس، پرفشاری خون، بیماریهای قلبی عروقی، روانی، ریوی،کبدی، معده ای روده ای و سرطان)، داروهای مصرفی، طول مدت درمان با دیالیز، کفایت دیالیز، متغییرهای بیوشیمیایی و وضعیت تغذیه(همچون هموگلوبین، هماتوکریت، آلبومین، گلوبولین، سدیم، پتاسیم، کلسیم، کلراید، آلانین آمینوترانسفراز، آسپارتات آمینوترانسفراز، آلکالین فسفاتاز، BUN و کراتنین) جمع آوری شدند.
داده های این پژوهش را ابزاری ۷ قسمتی مشتمل بر۱) نسخه چینی پرسشنامه WHOQOL-BREIF (28 عبارتی با افزودن دو سوال به منظور هماهنگ سازی آن با فرهنگ، سنت و رفتار مردم چینی)،۲) مقیاس آنالوگ دیداری، جهت ارزیابی میزان رضایت از وضعیت سلامت قبل(در گروه بیماران همودیالیزی قبل از ابتلا به بیماری کلیوی مرحله ی پایانی و در گروه کنترل دیگر بیماریهایی همچون فشارخون بالا و …) و بعد از ابتلا به بیماری با درجه بندی صفر تا صد (حداکثر رضایت)، ۳)استقلال عملکردی(FIM)، ۴) پرسشنامه چینی سلامت (HQ-12) ، ۵)آزمون وضعیت ذهنی(MMSE)، ۶)آزمون ۶ دقیقه حرکت(۶MWT) و۷) مقیاس تعدیل شده ی بورگ(Borg) برای ثبت میزان درک شده ی تلاش با حداکثر نمره ی ۱۰ تشکیل می داد.
نتایج این مطالعه نشان داد که دامنه ی سنی نمونه ها ۷۰-۵۱ سال بود. هر دو گروه نمونه ها از نظر متغییرهای سن، جنس، وضعیت ورزش، عملکرد شغلی، تاهل، سیگار کشیدن و یا تعداد داروها مصرفی، تعداد بیماریهای همراه همگون بودند. البته بیماران همودیالیزی نسبت به گروه کنترل دارای تحصیلات کمتر(۰۰۳/۰p) ، BMI کمتر(۰۰۵/۰p) و مصرف کمتر الکل (۰۰۱/۰p) بودند. بیماران تحت همودیالیز نمرات کمتری در کیفیت زندگی کل(۸۹ در برابر ۳/۹۴ با ۰۳۵/۰p) و حیطه ی روانی(۶/۲۱ در برابر ۸/۱۹ با ۰۱۲/۰p)، بویژه در سوالات مرتبط با لذت زندگی(۰۳۲/۰p)، احساس معنی دار بودن زندگی(۰۲۳/۰p)، اوقات فراغت(۰۰۳/۰p) و رضایت از زندگی جنسی(۰۴۴/۰p) داشتند. همچنین بیماران تحت همودیالیز در مقایسه با گروه کنترل بطور معنی داری نمرات کمتری را در بخشهای عملکرد اجرایی با FIM (001/0p)، شناخت اجتماعی(۰۰۲/۰p) و نمرات کلی(۰۰۲/۰p) داشتند. ارزیابی عملکرد شناختی بیماران همودیالیزی در MMSE نمرات کمتری در حیطه های میزان آگاهی (۰۱۶/۰p)، توجه/ محاسبه(۰۰۱/۰p) و نمرات کلی(۰۰۲/۰p) در مقایسه با گروه کنترل را نشان داد.نمرات کمتر در حیطه های فعالیت جسمی، قدرت کم دست راست و چپ در چنگ زدن (به ترتیب ۰۰۷/۰p و ۰۰۶/۰p) و مسافت کمتر حرکت (۰۰۱/۰p) و نمرات بالاتر مقیاس بورگ(۰۰۱/۰p) در آزمون ۶mwt در بیماران همودیالیزی دیده شد. تفاوت معنی داری در اختلال روانشناسی(chq-12 و زیر گروههای آن) و زمان نشستن تا برخواستن بین دو گروه یافت نشد. بیماران همودیالیزی مرد و دارای ۲۴ BMI بطور معنی داری در تمامی جنبه های کیفیت زندگی ضعیفتر بودند(۷/۸۶ در برابر ۸/۹۴ با ۰۲۳/۰ Pو ۸۵ در برابر ۱/۹۴ با ۰۰۹/۰p). بین دو گروه تفاوت معنی داری در داخل گروهها و بین گروه ها از نظر سن، BMI، DM، بیماری همراه و نعداد داروی تجویز شده یافت نشد. اما بیماران با طول مدت همودیالیز کمتر از ۵ سال بطور معنی داری کیفیت زندگی کمتری نسبت به گروه کنترل داشتند(۶/۸۷ در برابر ۳/۹۴ با ۰۳۵ /۰p). هیچ اختلاف معنی داری بین بیماران همودیالیزی که کمتر از ۵ سال دیالیز می شدندو بیشتر از ۵ سال وجود نداشت(۶/۸۷ در برابر ۹۱ با ۴۰/۰p). تفاوت معنی دار بین گروهها و یا داخل گروهها از نظر کفایت دیالیز، پارامترهای آزمایشگاهی و وضعیت تغذیه وجود نداشت.
در نهایت کیفیت زندگی بیماران همودیالیزی با سن(۰۳۸/۰p)، BMI(024/0p) و زیر مقیاسهای از لرزش و کرختی پاها(۰۰۱/۰p) و نمرات کلی CHQ-12(021/0p) ارتباط معکوسی داشت و از سوی دیگر کیفیت زندگی ارتباط مثبتی با رضایت از سلامت در زمان حال(۰۴۷/۰p) و قبل از ابتلا(۰۱۷/۰p) نشان داد. پژوهشگران در نهایت لزوم انجام مطالعات بیشتر و با تعداد نمونه های بیشتر را جهت تایید این یافته ها ضروری ذکر کردند(۱۵).
یانگ۷۴ و همکارانش در سال ۲۰۰۵ نیز مطالعه ای تحت عنوان “کیفیت زندگی و پیشگویی کننده های آن در بیماران تحت همودیالیز تایوان ” بر روی ۳۷۶ بیمار تحت همودیالیز فاقد مشکلات ذهنی، بدون سابقه بستری در بیمارستان طی ۳ ماه گذشته و راضی به شرکت در مطالعه و ۲۸۳ مراجعه کننده سالم و همگون از لحاظ سن، جنس و تحصیلات انجام دادند. داده های این مطالعه از ۱۳ مرکز بیمارستانی در متروپولیتان تایپی و شهر کیلانگ جمع آوری شدند. از ۵۱۳ نفر بیمار این مراکز، ۳۷۶ بیمار به عنوان نمونه انتخاب شدند.
نسخه تایوانی WHOQOL-BREF (26سوالی) در این مطالعه استفاده شد که شامل دو بخش G1(کیفیت زندگی کلی) و G2 (سلامت عمومی) بود که ۴ بعد جسمی، روانی، روابط اجتماعی و محیط را مورد بررسی قرار می داد. علاوه بر آن این پرسشنامه حاوی ۲ سوال اضافی( ۲۷ و۲۸ ) که به منظور هماهنگ سازی آن با فرهنگ مردم تایوان اضافه شدند. این دو سوال شامل مواردی در ارتباط با “مورد احترام بودن از سوی دیگران” و” توانمندی در تهیه مواد غذایی” به عنوان قسمتی از روابط اجتماعی و بعد محیط در نظر گرفته می شدند. نمرات کیفیت زندگی عمومی از محاسبه ی میانگین G1 و G2 بدست می آمد. نمرات هر سوال از ۱ تا ۵ و نمرات ابعاد از ۴ تا ۲۰ و هر دو مقیاس لیکرت بودند. مقیاس مشکلات/ نشانه(S/P) ، برگرفته از پرسشنامه ی

مطلب مشابه :  پایان نامه با واژگان کلیدیواجب الوجود، اثبات واجب، برهان صدیقین

دیدگاهتان را بنویسید