دسته بندی: علمی - تحقیقاتی
برنامه ریزی راهبردی توسعه اکوتوریسم در منطقه ارسباران مطالعه موردی شهرستان کلیبر- قسمت 8

– راهبرد توسعه گردشگری اوگاندا: این طرح درسال 1990با افق 12ساله تهیه شدکه شامل تهیه یک طرح گردشگری ملی وآموزش دادن به کارکنان دولتی درمدیریت گردشگری بود.هدف کلی ازتوسعه گردشگری دربرنامه ریزی جامع گردشگری اوگاندا عبارت است از:توسعه بخش گردشگری ازاقتصادتا حداکثرممکن، سازگارباحفظ ارزشهای زیست محیطی و فرهنگی، به عنوان وسیله ای برای تولید ثروت، درامدزایی و اشتغال.
– برنامه ریزی گردشگری درکشوربوتان: راهبردتوسعه صنعت گردشگری اعلام شده دراین طرح، متمرکزکردن توسعه برمحور مراکز خدمات گردشگری، درنواحی مستعد اصلی است که با مسیرهای تورهای سیاحتی به یکدیگرمتصل شده اند.این طرح سیاست جدی دولت رابرای کنترل صنعت گردشگری نشان می دهد تاهرگونه اثرنامطلوب برمحیط فرهنگی ومحیط زیست را به حداقل برساند.
9-1- کلید واژه ها
– برنامه ریزی راهبردی یا استراتژیک
در این خصوص نیز اتفاق آراء وجود ندارد. برنامه ریزی راهبردی گونه ای ازبرنامه ریزی است که دران هدف تعریف و تدوین راهبرد هاست.برنامه ریزی راهبردی شیوه ای است نظام یافته جهت اخذ تصمیمات و اجرای فعالیت ها در خصوص شکل دهی و رهنمود یک سیستم ، کارکرد وعلل آن.سیستم می تواند یک شهر، منطقه، استان یا ایالت و یا یک کارکرد و بخش مثل حمل و نقل و یا آموزش باشد.گردشگری نیز به عنوان یک کارکرددر گستره شهری و منطقه محسوب می گردد.
به عقیده فریدمن در این نوع برنامه ریزی(برنامه ریزی راهبردی)عمل و برنامه ریزی با یکدیگر ادغام شده اند در این شیوه حداقل سه مرحله به مراحل سنتی برنامه ریزی یعنی شناخت-تحلیل-طرح افزوده شده که عبارتند از:تعریف اهداف کلی و عملیاتی، ارزیابی پیشنهادات و راه حل ها و اجرا و بازنگری.
برنامه ریزی استراتژیک فرایندی است در جهت تجهیز منابع سازمانی و وحدت بخشیدن به تلاشهای آنها، برای نیل به اهداف و رسالتهای بلند مدت، با توجه به امکانات و محدودیتهای درونی و بیرونی.(رعنایی، ص 57، 1389).
– اکوتوریسم
سبالیوس لاسکورین به عنوان نخستین کسی است که واژه اکوتوریسم را بکار برده است.براساس تعریف او، اکوتوریسم مسافرتی است که به منظورمطالعه، تحسین، ستایش و کسب لذت از سیمای طبیعی و مشاهده گیاهان و جانوران وآشنایی با ویژگی های فرهنگی جوامع محلی درگذشت و حال صورت می گیرد. اکوتوریسم هر نوع توریستی است که با طبیعت مرتبط باشد بطوری که انگیزه اصلی در این نوع گردشگری، بهره بردن از جذابیت های طبیعی یک منطقه، شامل ویژگی های فیزیکی و فرهنگ بومی است و گردشگر پس از مشاهده جذابیت ها، بدون اینکه خللی وارد یا آنرا تخریب کند محل را ترک می کند.
– ماتریس (SWOT)تهدیدات، فرصتها، نقاط قوت و نقاط ضعف.
این ماتریس یکی از ابزارهای بسیارمهم در فرایند تدوین راهبرد است که بوسیله آن اطلاعات مقایسه می شود.به علاوه، می توان با استفاده از این ماتریس چهار نوع راهبرد ارائه داد.
برای ساختن یک ماتریس تهدیدات، فرصتها، نقاط ضعف، نقاط قوت باید 8مرحله را طی کرد:
1- تهیه فهرستی از فرصتهای عمده ای که درمحیط خارجی وجود دارد 2- تهیه فهرستی ازتهدیدات عمده موجود درمحیط خارجی 3- تهیه فهرستی از نقاط قوت داخلی وعمده 4- تهیه فهرستی ازنقاط عمده ضعف داخلی 5- مقایسه نقاط قوت داخلی وفرصتهای خارجی که حاصل آن راهبردهای SO است دراین مورد سیستم با استفاده ازنقاط قوت داخلی در صدد بهره برداری ازفرصتهای خارجی برمی آید معمولا برای رسیدن به چنین موقعیتی از راهبردهای ، WT،ST ، WO استفاده می شود تابدانجا برسند که بتوانند از استراتژیهای SOاستفاده نمایند.هنگامی که یک سیستم دارای نقاط ضعف عمده باشد، تلاش می شود این نقاط ضعف از بین برود یا به نقاط قوت تبدیل شود.وقتی که سیستم با تهدیدات عمده مواجه می شود، تلاش می کند خود را از دست آن برهاند و وضع را به گونه ای درآورد که بتواند بیشترین توجه خود را به بهره برداراز فرصتها معطوف نماید. 6- مقایسه ضعف داخلی با فرصتهای موجود در خارج ازسیستم به منظور ارائه راهبردهای WO. هدف راهبردهای WO این است که سیستم با بهره برداری از فرصتهای موجود در محیط خارجی بکوشد نقاط ضعف داخلی را بهبود بخشدگاهی در خارج از سیستم فرصتهای بسیارمناسبی وجود دارد، ولی سیستم به سبب داشتن ضعف داخلی نمی تواند از این فرصتها بهره برداری نماید.7- مقایسه نقاط قوت داخلی با تهدیدات خارجی جهت تدوین راهبردهای ST، این راهبردها ازقوتهای موجود برای ساختن فرصتهای بلند مدت درسایرموارد استفاده می کنند.8- مقایسه نقاط ضعف داخلی با عوامل تهدید کننده خارجی به منظورتدوین راهبردهای WT، هدف این راهبردها برطرف کردن ضعف داخلی وتخفیف اثرات ناشی از تهدیدهای خارجی است.
– ماتریس برنامه ریزی استراتژیک کمی(QSPM):
با استفاده از این روش، می توان به صورت عینی راهبردهای گوناگونی که در زمره بهترین راهبردها هستند مشخص نمود جدول(3).ازدیدگاه نظری، با استفاده از ماتریس کمی می توان جذابیت نسبی راهبردهای مختلف را مشخص نمود. یعنی تعیین میزانی که می توان از عوامل سرنوشت ساز داخلی و خارجی بصورت موفقیت آمیز استفاده کرد.با تعیین اثرات تجمعی هریک از عوامل سرنوشت ساز داخلی و خارجی، می توان جذابیت نسبی هریک ازراهبردها را درمجموعه راهبردهای قابل(اجرا)تعیین کرد.همانند سایر روشهای تحلیلی که برای تدوین راهبردها بکار می برند برای ماتریس برنامه ریزی راهبردی کمی باید از قضاوت شهودی خوبی استفاده کرد(اظهری، ص52، بهمن1388)
– شهرستان کلیبر:
کلیبرباوسعتی
معادل67/3597کیلومتر،91/7در صد از کل مساحت استان را به خود اختصاص داده است واز این لحاظ رتبه دوم را بین شهرستان ها دارا می باشد. این شهرستان در شمال شرقی استان قرار گرفته است. از شمال از طریق رود ارس به جمهوری آذز بایجان به طول 115 کیلومتر واز شرق به استان اردبیل از جنوب به شهرستان اهرورزقان واز غرب از طریق اشتوبین چای به شهرستان جلفا محدود می شود(شهرداری کلیبر،3،1384).مرکزسیاسی شهرستان کلیبر شهر کلیبر می باشد که در فاصله 165کیلومتری شمال شرقی شهرتبریز قراردارد وازاین نظرپس از شهرستانه میانه دورافتاده ترین شهرستان استان به مرکز استان محسوب می گردد.منطقه کلیبر بدلیل موقعیت جغرافیایی آن برخوردار از مواهب و منابع سرشار طبیعی، معادن بسیار غنی و ویژگی های منحصربه فرد زیست محیطی و نیزدارا بودن پیشینه فرهنگی و آثار تاریخی فراوان دارای ظرفیتهای بالقوه و توانمندی بالایی برای توسعه می باشد.این منطقه توانهای بالقوه زیادی برای جذب گردشگر دارد که از نظرطبیعی یکی از زیباترین نقاط آذربایجان شرقی محسوب می شودودر حقیقت می توان گفت که کلیبر عروس آذربایجان است. (ناموری،ص87، 1386).
10-1- فرایند تحقیق

1 انتخاب موصوع
برنامه ریزی راهبردی توسعه اکوتوریسم منطقه ارسباران

 

2 بیان مسئله
– تبدیل نشدن شهرستان کلیبر به یک مقصد گردشگری واکوتوریستی
– نبود برنامه ای درجهت جذب اکوتوریسم

برچسب ها :

ناموجود